O'zb  
 

Oxirgi sonda



Ko'p o'qilgan maqolalar



Dolzarb mavzu



Maqolalar arxivi

«    Fevral 2018   
Du Se Cho Pa Ju Sha Ya
29 30 31 1 2 3 4
5 6 7 8 9 10 11
12 13 14 15 16 17 18
19 20 21 22 23 24 25
26 27 28 1 2 3 4
25.01.2018

SAYLOV KODEKSI MUKAMMAL BOLISHI JUDA MUHIM

Toshkent shahar xalq deputatlari tuman Kengashlariga yaqinda bo‘lib otgan saylov siyosiy partiyalar uchun jiddiy siyosiy imtihon, shuning bilan birga, katta tajriba maktabi boldi.

Ta’kidlash lozimki, saylov deputatlikka korsatilgan nomzodlarning keskin kurashi, siyosiy partiyalarning raqobati ostida bolib otdi. Saylovdan keyin Toshkent shahrining tuman Kengashlarida partiya guruhlari tuzilishi partiyaning tolaqonli faoliyat yuritishi, elektorat manfaatlarini himoya qilish borasidagi tashabbus va amaliy harakatlari kuchayishiga xizmat qiladi.

Mazkur masuliyatni chuqur anglagan holda, Ozbekiston Xalq demokratik partiyasi saylovga jiddiy tayyorgarlik kordi va partiyadan korsatilgan nomzodlar saylov jarayonlarida faol ishtirok etdi. Saylov natijasi bilan Toshkent shahar xalq deputatlari tuman Kengashlariga Ozbekiston XDPdan jami 50 nafar deputat saylandi, bu har bir tumanda partiya guruhlarini tashkil etish imkoniyatini berdi.

Shu bilan birga, mamlakatimizda demokratik islohotlar yanada chuqurlashayotgan, fuqarolik jamiyatini rivojlantirish yangi bosqichga kotarilayotgan bir vaqtda otkazilgan ushbu saylov va uning natijalari Ozbekiston XDPga oz faoliyatini tanqidiy korib chiqish va kelgusi saylovlarga puxta tayyorgarlik korish kerakligini korsatdi.

Saylov jarayonlari bugungi kunda fuqarolarimizning huquqiy madaniyati yuksalayotgani, davlatimiz rahbari tomonidan olib borilayotgan islohotlarga ishonchi ortib borayotganligini korsatdi. Saylovchilar quruq vadalar yoki chiroyli yozilgan dasturlarga emas, balki partiyaning amaliy ishlariga qarab ovoz berishdi. Biz uchun saylov natijalari bugungi kundagi partiyamiz deputatlik korpusi tomonidan amalga oshirilayotgan ishlarga monand ravishda qoniqarsiz boldi. Misol uchun, Toshkent shahrining ayrim tumanlaridan Oliy Majlis Qonunchilik palatasiga deputat bolib saylangan partiyadoshlarimizning oz saylovchilari bilan uchrashishga yetarlicha vaqt ajratmagani, ularning muammolari bilan qiziqmagani saylov natijalariga salbiy tasir korsatdi.

Demak, kelgusi saylovlarda yaxshi natijaga erishish, saylovchilar ishonchini qozonish uchun partiyamizning deputatlik korpusi ishi samaradorligini keskin oshirish lozim.

Mazkur masala partiya Markaziy Kengashi Ijroiya Qomitasining kengaytirilgan majlisida tanqidiy muhokama qilinib, tegishli vazifalar belgilab olindi.

Biz har doim respublika boyicha 10 mingga yaqin boshlangich partiya tashkilotlarimiz (BPT) mavjudligi, shu jumladan, Toshkent shahar tumanlarida mingdan ziyod BPT borligini aytib, saylovlarda ushbu kuchga tayanishimizni takidlab kelganmiz. Lekin bolib otgan saylov partiyamizning eng muhim boginida jiddiy kamchiliklar mavjudligini korsatdi. Jumladan, poytaxtimiz tumanlarida BPTlarni tuzishda saylov okruglari va saylov uchastkalarining joylashuvi inobatga olinmagan, ular har bir saylov uchastkasiga biriktirilmagan, BPT yetakchilarida partiyaviy mansublik hissi, faollik va tashabbuskorlik yetishmadi. Ayrim BPTlar va tuman partiya kengashi ortasida aloqalar uzilib qolgan, yana ayrim BPTlar faqat qogozda faol korinadi. Toshkent shahar tumanlaridagi 1090 BPTdan 219 tasining faoliyati qoniqarsiz yolga qoyilgan. Jumladan, Olmazor tumanidagi 56 BPTdan 42 tasining (75 foizi) faoliyati hozirgi talabga javob bermaydi.

Kelgusi saylovlargacha BPTlarni tashkil qilish, ularning faoliyati samaradorligini oshirish borasidagi ishlarni tubdan qayta korib chiqishimiz lozim. Bugungi kunda ushbu yonalishda partiyaning aniq vazifalari belgilab olingan «yol xaritasi» ishlab chiqilib, partiya rahbariyati tomonidan tasdiqlandi. Unda saylovda yaxshi natijalarga erishilmagan uchastkalardagi BPTlar faoliyati qaytadan korib chiqilib, ularning ishini takomillashtirishga asosiy etibor qaratilmoqda.

Saylov jarayonida targibot-tashviqot ishlarini olib borishda kamchiliklar kozga tashlandi. Bizning hisobotlarda respublika boyicha partiyaning 3 mingga yaqin, jumladan, Toshkent shahar tumanlari boyicha 213 nafardan iborat targibotchilar guruhlari mavjud bolib, ular targibot-tashviqot jarayonlarida partiyamizdan korsatilgan nomzodlarga yordam berishi lozim edi. Biroq bu borada kutilgan natijaga erishilmadi. Afsuski, aksariyat targibotchilar guruhlari nomiga tashkil qilingan bolib, partiyadan korsatilgan nomzodlarga aytarli yordami tegmadi.

Kelgusida mazkur kamchiliklarni bartaraf etish maqsadida partiyamizning targibot guruhlari tizimini tubdan takomillashtirishga qaratilgan aniq vazifalar belgilab olinishi rejalashtirilgan.

Deputatlikka nomzodlarning zaxirasini shakllantirish va ularni nomzod sifatida deputatlikka korsatishdagi ishlarimizda ham kamchiliklar kuzatildi. Saylovchilar ovoz berishda nafaqat siyosiy partiyalarga va ularning dasturlariga, balki nomzodning shaxsiy fazilatlariga ham katta etibor qaratadi. Bu masalada ham partiyamiz Markaziy Kengashida tegishli chora-tadbirlar dasturi ishlab chiqilib, vazifalar belgilab olindi.

Malumki, Davlatimiz rahbari tomonidan tasdiqlangan, 2017–2021 yillarda Harakatlar strategiyasini Faol tadbirkorlik, innovatsion goyalar va texnologiyalarni qollab-quvvatlash yilida amalga oshirishga oid Davlat dasturida 2018 yilda Saylov kodeksi loyihasini ishlab chiqish belgilab berilgan. Bundan asosiy maqsad fuqarolarning saylovga oid huquqlarini amalga oshirish mexanizmlarini takomillashtirishdir.

Saylov kodeksida bugunga qadar tarqoq holda amal qilgan saylov togrisidagi qonun hujjatlarini, xalqaro meyor va standartlardan kelib chiqib, unifikatsiya qilish, saylov jarayonining shaffof bolishini taminlash nazarda tutilmoqda.

Takidlash lozimki, mamlakatimizning saylov togrisidagi qonun hujjatlari aksariyat rivojlangan demokratik davlatlarda bolgani singari saylovlardan saylovlargacha bolgan davrlarda tobora takomillashtirilmoqda va rivojlantirilmoqda.

Bolib otgan saylov tajribasidan kelib chiqib, mamlakatimizda siyosiy partiyalarning faolligini yanada kuchaytirish, ularga teng sharoitlar yaratish, koppartiyaviylikni rivojlantirish maqsadida ishlab chiqilayotgan Saylov kodeksiga quyidagi takliflarni bildirishni orinli, deb hisoblayman.

Birinchidan, bugungi kunda fuqarolarning ozini ozi boshqarish organlariga berilgan vakolatlar kolami, yuklatilgan vazifalar va boshqaruv tizimida tutgan ornidan kelib chiqib, ularning deputatlikka nomzodlar korsatish vakolatini bekor qilish masalasini oylab korish lozim. Fikrimizcha, fuqarolarning ozini ozi boshqarish organlari siyosiy partiyalar bilan hokimiyat uchun kurashishi hamda siyosiy partiyalar bilan raqobatlashishi demokratik tamoyillarga unchalik mos kelmaydi.

Shuning uchun mamlakat Prezidenti lavozimiga, Qonunchilik palatasi deputatligiga nomzodlar siyosiy partiyalar tomonidan korsatilishi kabi xalq deputatlari tuman va shahar Kengashlari deputatligiga ham nomzodlar faqat siyosiy partiyalar tomonidan korsatilishi togrisidagi prinsipial qoida saylov qonunchiligida mustahkamlanishi maqsadga muvofiq.

Ikkinchidan, saylov jarayonlarida ochiqlik va oshkoralikni taminlash maqsadida saylovga tayyorgarlik korish, uni otkazishga doir barcha tadbirlarda, shuningdek, saylov kuni ovoz berish xonalarida va ovozlarni sanab chiqishda siyosiy partiyalardan faqat bittadan kuzatuvchi qoyish mumkinligi togrisidagi cheklovlarni olib tashlash lozim. Qonunchilikda qaysi saylov uchastkasiga qancha kuzatuvchi qoyish vakolatlarini siyosiy partiyalarning ozlariga berish togri boladi.

Uchinchidan, saylov jarayonlari adolatli tashkil etilishi uchun qonunchilikka uchastka komissiyalari tarkibiga saylovda ishtirok etayotgan siyosiy partiyalarning bittadan vakillarini kiritish lozimligi togrisida ozgartirishlar kiritish kerak.

Mazkur meyorning belgilanishi saylov jarayonida uchastka komissiyasi azolari tomonidan qonunbuzarlikka yol qoyilishining oldini olish, ozaro tiyib turish tamoyilini joriy etish, ovoz berish va ovozlarni sanash jarayonlari adolatli otishiga xizmat qiladi.

Prezidentimiz Oliy Majlis va siyosiy partiyalar vakillari bilan otkazgan videoselektor yigilishida har tomonlama munosib odamlar deputat bolib saylanishiga erishish dolzarb vazifa ekanini alohida takidlagan edi. Bu vazifaning samarali bajarilishi qabul qilinadigan Saylov kodeksi qanchalik mukammal bolishiga bogliq, albatta.

Ulugbek VAFOYEV,

Ozbekiston Xalq demokratik partiyasi Markaziy Kengashi raisi orinbosari.


Fikr va mulohazalar

Spam bot protection (CAPTCHA)

Songgi yangiliklar: