O'zb  
 

Oxirgi sonda



Ko'p o'qilgan maqolalar



Dolzarb mavzu



Maqolalar arxivi

«    Noyabr 2019   
Du Se Cho Pa Ju Sha Ya
28 29 30 31 1 2 3
4 5 6 7 8 9 10
11 12 13 14 15 16 17
18 19 20 21 22 23 24
25 26 27 28 29 30 1
08.01.2019

ADOLAT POSANGISI BUZILSA...

odamlarda norozilik paydo bo‘ladi, davlatga, jamiyatga nisbatan ishonchsizlik kayfiyati uygonadi. Ayrim amaldorlar uchun buni tushunish hamon qiyin kechmoqda.

Tadbirkorning noturar-joy binosi, aholi yashaydigan xonadonlar mulk egalari roziligisiz «Garant qurilish servis» MChJ tomonidan buzib tashlandi, yetkazilgan zarar tolanmadi. Samarqand shahar hokimligi qarorida korsatilgan talablar, shahar sudining hal qiluv qarori ham bajarilmadi.

Nega?...

Samarqand shahri, Gagarin kochasi, 128-manzilda otgan asrning ortalarida qurilgan besh qavatli yotoqxona bolardi. Zamonlar ozgarib, jamiyatda mulkdorlar paydo boldi, davlat tasarrufidagi kopgina inshootlar kochmas mulk sifatida tadbirkorlarga sotildi.

2006 yilda tadbirkor Jamshid Shomurodov ana shu 5 qavatli binoning uch qavatini egallagan yotoqxonani sotib oldi. 2007 yilning 7 martida Samarqand shahar hokimi tomonidan Binoga egalik huquqini tasdiqlash togrisida qaror qabul qilindi.

Jamshid Shomurodov binoda Tibbiy xizmat korsatish markazi ochish maqsadida uning dastlabki uch qavatini turar-joy toifasidan chiqarib, noturar joyga aylantirish maqsadida Samarqand shahar yer resurslari va davlat kadastri bolimiga ariza yozdi. Arizaga muvofiq, 2007 yil 15 martda unga va singlisi F.Shomurodovaga shu asosda SM 0004610 raqami bilan foydalanish maydoni 1285 kvadrat metr bolgan kochmas mulkka egalik huquqini kafolatlovchi Binolar va inshootlarga bolgan huquqni davlat royxatidan otkazilganligi togrisida guvohnoma berildi.

Bundan tashqari, Jashid Shomurodov tadbirkorlik faoliyatini kengaytirish maqsadida 128-binoning 17 ta xonadonini (kvartirasini) notarial tasdiqlangan oldi-sotdi shartnomasi asosida sotib olib davlat royxatidan otkazdi.

Vazirlar Mahkamasi tomonidan Toshkent va Samarqand shaharlarida uy-joy fondini yangilash boyicha 2014 yil 15 sentabrda otkazilgan yigilish bayoni asosida mazkur shaharlarning markaziy hududlarida xususiy qurilish tashkilotlari tomonidan kop qavatli uylar qurilishi avj olib ketdi.

Samarqand shahar hokimi 2015 yilning 27 noyabrida yuqoridagi yigilish bayoni boyicha davlat va jamoat ehtiyoji uchun olingan yer uchastkasi degan asos bilan shaharning Gagarin kochasida joylashgan mazkur 5 qavatli turar-joy binosini buzib, qaytadan qurish uchun Garant qurilish servis MChJga qaror chiqarib berdi.

2016 yilning 19 dekabrida Samarqand shahar hokimi tomonidan takroriy ravishda Garant qurilish servis MChJga Samarqand shahar, Fitrat kochasidagi 1-yolakda joylashgan 1,3,5 va 7 xonadonlar hamda Gagarin kochasida joylashgan 128, 130-manzilda joylashgan kop qavatli turar-joy egalarini amaldagi qonunlar asosida rozi qilgan holda qurilishni boshlashga ruxsat beruvchi qaror chiqaradi.

Qarorda besh qavatli turar-joy binosidagi fuqarolarni amaldagi qonun hujjatlarida belgilangan tartibda kochirish asosida kop qavatli uy qurish, xonadon egalariga yangi qurilgan uyning birinchi qavatidan mutanosib ravishda oz tannarxi qiymatida uy-joy ajratish korsatiladi.

Aslida esa qonunga binoan Garant qurilish servis MChJ rahbari kop qavatli turar-joy egalaridan uy-joylarini toliq sotib olganidan keyin shu joyning orniga zamonaviy uy-joy qurish masalasi korib chiqilishi lozim edi.

Biroq 128-uyda joylashgan xonadonlar va Tibbiy xizmat korsatish markazi egalari bilan kelishmaganligi, uy-joylar qiymati va taxminiy yetkaziladigan zarar aniqlanmaganligi hamda ularning orniga boshqa teng qiymatdagi uy-joy ajratilmaganligi shu uyda yashovchilar, tadbirkor Jamshid Shomurodov va Garant qurilish servis MChJ rahbarlari ortasida ixtilof keltirib chiqaradi. Ya’ni, qurilish tashkiloti ishchilari tomonidan bu yerda yashovchi xonadon sohiblarining yuklari kochaga chiqarib tashlanib, besh qavatli uy buziladi.

Bundan norozi bolgan Jamshid Shomurodov turli sud-huquq idoralariga ariza bilan murojaat qiladi. Samarqand shahar IIB tergov bolimi xodimi X.Namozov tomonidan jinoyat ishi ochilib, tergov harakatlari olib boriladi, buzilgan xonadon va noturar joylarning osha vaqtdagi bozor narxini aniqlash yuzasidan ekspertiza otkaziladi.

Garant qurilish servis MChJ rahbari Eldor Mominov tomonidan 128-uyda joylashgan xonadon va noturar joylarga yetkazilgan zarar Adliya vazirligiga qarashli X.Sulaymonova nomidagi RSEM Samarqand viloyat bolimi tomonidan berilgan xulosa orqali baholanadi (Aslida bu xulosa asosida baholangan xonadon va noturar-joylar qiymati bozor narxi bilan taqqoslanganda, ortada katta tafovut borligi ayon boladi).

Tergov bolimi xodimi X.Namozov korsatilgan zarar miqdorini Samarqand viloyat IIB moliya bolimining depozitiga tolash togrisida qaror qabul qiladi. Jinoyat ishining Garant qurilish servis MChJ xodimlariga nisbatan qismi ularning xatti-harakatlarida jinoyat tarkibi aniqlanmagani sababli 2017 yilning 11 noyabrida Jinoyat protsessual kodeksining 83-moddasi, 2-bandiga asosan harakatdan toxtatiladi.

Fuqarolik ishlari boyicha Samarqand shahar sudining 2017 yil 13 oktabrda qabul qilgan hal qiluv qaroriga binoan Jamshid Shomurodov va boshqalarga tegishli bolgan turar-joy maydoniga teng miqdorda uy-joy berish majburiyati Garant qurilish servis MChJ zimmasiga yuklatiladi. Noturar joy uchun ekspertiza tomonidan belgilangan pul miqdorini ham Garant qurilish servis MChJdan undirish belgilanadi.

Aslida shahar prokuraturasi Samarqand shahar hokimining yuqorida keltirilgan, yani, 2015 yilning 27 noyabrida va 2016 yilning 19 dekabrida qabul qilgan qaroriga Protest keltirganida, ehtimol, qonun ustuvorligi taminlanib, mojaroga nuqta qoyilishi mumkin edi. Ammo...

Arizabozliklar davom etadi. Jinoyat ishlari boyicha Samarqand viloyat sudining 2018 yil 27 fevraldagi hukmiga kora, Samarqand shahar IIB tergov bolimi xodimi X.Namozov tomonidan 2017 yilning 11 noyabridagi jinoyat ishining Garant qurilish servis MChJ xodimlariga nisbatan qismini harakatdan tugatish haqidagi qarori bekor qilinadi.

Hukmda Gagarin kochasidagi 128-uyda joylashgan xonadonlarning noqonuniy buzilishi va ulardagi jihozlarga zarar yetkazilib, talon-taroj qilinganligi holatiga etibor qaratiladi. Natijada Garant qurilish servis MChJ rahbari Eldor Mominov va xodimlari harakatlarida Jinoyat kodeksining 169, 173-moddalarida nazarda tutilgan jinoyat alomatlari mavjudligini aniqlash va huquqiy baho berish uchun material tariqasida ajratiladi hamda Samarqand viloyat prokurori orqali tegishli surishtiruv organiga yuborilishi korsatiladi.

Afsuski, oradan bir yil vaqt otayotganiga qaramay, bu borada birorta amaliy natija bolmayapti, huquqlari buzilgan fuqarolar halovat bilmay, hamon ovora-yu sarson bolib yuribdi.

Ozbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining 53-moddasiga asosan, xususiy mulk boshqa mulk shakllari kabi daxlsiz va davlat himoyasidadir. Mulkdor faqat qonunda nazarda tutilgan hollarda va tartibdagina mulkidan mahrum etilishi mumkin.

Samarqand viloyati yangi hokimi tadbirkorlik subektlari tomonidan duch kelinayotgan muammolar va turli tosiqlarni tezkorlik bilan hal etish hamda ularni qollab-quvvatlash masalasida uchrashuv otkazganida Jamshid Shomurodov arzini ham eshitib, muammoni joyida organib, hal etish yuzasidan mutasaddi rahbarlarga topshiriq beradi.

Bu haqda 2018 yil 3 avgust sanasi bilan yigilish bayonnomasi tuzildi. Lekin negadir ozgarish bolmadi, kimdir panada turib, bu muammo hal bolishiga tosqinlik qilayotganga oxshaydi. Yoki tegishli idoralar oz vazifasini bajara olmayapti, aniqrogi, bajarishni istamayotganga oxshaydi. Aks holda, qonunsizlik korinib turibdi, aybdorlar aniq, jabrlanuvchilar dod, deb yordam sorayapti...

Nega masala hal bolmayapti? Jurat yoqmi, xohish yoqmi? Ehtimol, bu bino bekorga buzilmagan va Garant qurilish servisga bekorga berilmagandir, degan fikr xayolga keladi. Istalsa, bunga ham aniqlik kiritish mumkin, deb oylaymiz.

Keyingi ikki yilda sud-huquq tizimi sohasida katta islohotlar olib borilayapti, ozgarishlarni xalq korib, bilib turibdi, rahmatlar aytayapti. Lekin shu bilan birga, bazi joylarda hamon adolat posangisi buzilayotgani ham haq gap. Tahririyatimizga kelayotgan ariza va shikoyatlar buni korsatib turibdi.

Shu orinda Samarqand shahar hokimi orinbosari B.Elmurodovning 2018 yil 18 fevralda shahar prokuraturasiga yuborgan xatida J.Shomurodovning talabi qonuniy ekanligi takidlangan.

Garant qurilish servis korxonasi Ozbekiston Respublikasining amaldagi qonun talablari hamda belgilangan talablarga rioya qilmasdan, ushbu manzildagi turar va noturar uy-joylarni mulkdor J.Shomurodovning roziligisiz qonunga xilof ravishda, yani, noqonuniy tarzda buzib tashlagani korsatilgan. Shuningdek, mazkur holat yuzasidan J.Shomurodov Samarqand shahar prokuraturasi yoki Fuqarolik ishlari boyicha shahar sudiga murojaat etishi, sud hamda prokuratura organlari tomonidan qonunda belgilangan tartibda mazkur qarorni bekor qilishda shahar hokimligi etirozi yoqligi malum qilingan.

Gap yana yuqorida keltirilgan, Samarqand shahar hokimi tomonidan 2015 yilning 27 noyabrida hamda 2016 yilning 19 dekabrida qabul qilingan qaror va unga huquqiy baho berish haqida ketayapti.

— Har bir tadbirkorning xususiy mulki davlat himoyasida va daxlsiz bolishi qonunlarimizda korsatib qoyilgan, deydi tadbirkor Jamshid Shomurodov. Mamlakatimiz Prezidenti bizni doim qollab-quvvatlayotganini amalda korib-bilib turibmiz. Shunday bir davrda nega oqni oq, qorani qora, deb baholashmayotganiga hayronman. Haqiqatni yashirish, turli bahonalar bilan uning yuziga qora chaplash mumkindir. Baribir bir kun kelib, adolat qaror topishiga ishonaman.

Lekin mening tadbirkorlik faoliyatim toxtab, 10-15 kishi ishsiz qoldi. Korxonamiz davlatga soliq tolardi. Bu ham toxtadi. Endi oylab koraylik, kimningdir bir notogri qarori bilan odamlarga, davlatga qancha ziyon yetayapti? Bu muammolar bilan shugullangan qancha idoralar ovora. Nahotki buni tushunishmasa, haq gapni aytish shunchalik qiyinmi?..

Jamshid Shomurodovni qiynayotgan savollarni togri tushungan kishi masalaga togri yondashib, togri xulosaga kelishi mumkin. Aks holda, bahona topiladi, ammo bu orinda qonun ishlashi, adolatli qaror kerak boladi.

Nurulloh DOSTON,

Ozbekiston ovozi muxbiri.


Fikr va mulohazalar

Spam bot protection (CAPTCHA)

Songgi yangiliklar: