09.10.2018

ФРАНЦИЯ ДУНЁНИНГ ЭНГ РИВОЖЛАНГАН 7 ДАВЛАТИДАН БИРИ

Франция Республикаси Ғарбий ­Европадаги давлат. Ғарбда ва шимолда Атлантика океани ҳамда Ла Манш бўғози, жануби Ўрта ер денгиз билан ўралган. Майдони 547,03 минг кв.км. Аҳолиси 66,7 млн. киши (2016). Пойтахти — Париж шаҳри. Маъмурий жиҳатдан 22 регион (вилоят), 96 департаментга бўлинган.

Амалдаги конституцияси 1958 йил референдумда қабул қилинган. Давлат бошлиғи — Президент. У умумий ва тўғридан-тўғри овоз бериш йўли билан 5 йил муддатга сайланади ва яна бир марта сайланиши мумкин. Қонун чиқарувчи ҳокимият — парламент икки палата (Миллий мажлис ва Сенат)дан иборат. Ижро ҳокимиятини Президент ва Вазирлар Кенгаши (ҳукумат) амалга оширади.

Францияда фойдали қазилмалардан кўмир, темир рудаси, уран, табиий газ, волфрам ва сурма, талк хом ашёси, қўрғошин, олтингугурт ва рух бор. Нефт ва газ жуда кам миқдорда.

Иқлими асосан уч хил: океан, континентал ва денгиз иқлими. Франция иқлими қишлоқ хўжалиги учун қулай. Мамлакатнинг кўп қисмида океан иқлими, Ғарб ва шимолида Атлантика океанидан нам ҳаво оқими келиб, мўътадил иқлимни ҳосил қилади: ёзда салқин, қишда илиқ. Йил бўйи ёмғир ёғиб туради.

Аҳолисининг 90 фоиздан кўпроғи французлар; шунингдек, элзас ва лотаринг, каталон, бретон, фламанд ва басклар ҳам яшайди. 3,5 миллион муҳожир (жазоир, португал, италян, испан, арман ва бошқалар) бор. 4 миллион мусулмон истиқомат қилади. Расмий тили — француз тили. Шаҳар аҳолиси 73 фоиз. Аҳолининг 80 фоиз христиан (католик), 5 фоизга яқини мусулмон, 2 фоиз протестант, 1 фоиз яҳудий. Йирик шаҳарлари: Париж, Марсел, Лион, Тулуза, Ницца, Нант, Страсбург, Бордо, Монпеле, Лилл.

Франция — юксак даражада ривожланган индустриал аграр мамлакат. Жаҳондаги энг ривожланган етти давлатдан бири. Франция саноат ишлаб чиқариш бўйича АҚШ, Япония ва Германиядан сўнг дунёда 4-ўринни эгаллайди. Асосий ишлаб чиқариш тармоқлари: аэрокосмик саноати, машинасозлик (авиасозлик, кемасозлик), электрон техника, радиоэлектроника, қора ва рангли металлургия, кимё ва фармацевтика маҳсулотлари, тўқимачилик, тикувчилик, нефтни қайта ишлаш, нефть кимёси кабилар.

Темир йўл узунлиги 42000 километрдан ортиқ. Соатига 300 км йўл босадиган тезюрар поезд Париж ва Франциянинг бошқа шаҳарларини Англия, Бельгия, Нидерландия, Германия билан боғлайди. Ички юкларнинг аксар қисми автомобилда ташилади. Автомобиль йўллари узунлиги 812,7 минг километр. Париж, Лондон, Марсел, Нитсса, Страсбург ва Тулузада йирик аэропортлар бор. Сена, Рейн дарёларида, Сена-Севр, Марна-Рейн каналларида кема қатнайди. Йирик денгиз портлари: Марсел, Гавр, Дюнкерк, Руан, Нант, СенНазер, Бордо. Ички сув йўллари узунлиги 8,6 минг километр.

Франция четга электрон ва махсус машина, ускуналар, самолёт, темир ва пўлат, офис машиналари, дон маҳсулотларини қайта ишлаш воситалари, алкоголли ичимликлар, газлама, пишлоқ, гўшт, сут, кийим-кечак, пойабзал, атр-упа каби маҳсулотларни экспорт қилади. Четдан ёнилғи, саноат хом ашёлари, тран­спорт жиҳозлари, машиналар, истеъмол моллари келтирилади. Ташқи савдода Европа Иттифоқи мамлакатлари: Белгия, Германия, Италия, Люксембург, Нидерландия, Буюк Британия, Испания, шунингдек, АҚШ ва Япония билан ҳамкорлик қилади. Францияда халқаро туризм ривожланган: йилига 50 миллион киши келиб кетади. Пул бирлиги — франк.

 

Шаҳбоз САИДОВ тайёрлади.



DB query error.
Please try later.