26.07.2018

ИЖТИМОИЙ МУҲОФАЗАГА МУҲТОЖ БОЛАЛАР ҲУҚУҚЛАРИ ҚОНУН БИЛАН ҲИМОЯЛАНАДИ

Ўзбекистон аҳолисининг 40 фоизини 18 ёшгача бўлган болалар, 64 фоизини эса, 30 ёшгача бўлган ёшлар ташкил этади. Мамлакатимизда амалга оширилаётган кенг кўламли ислоҳотларда ёш авлоднинг ҳуқуқ ва манфаатларини ­таъминлашга алоҳида эътибор қаратилиши бежиз эмас.

Парламент қуйи палатасининг Меҳнат ва ижтимоий масалалар қўмитаси томонидан «Ижтимоий ҳимояга муҳтож болаларнинг ҳуқуқий кафолатлари: амалиёт, муаммо ва истиқболдаги режалар» мавзусида ўтказилган давра суҳбатида ота-она қарамоғидан маҳрум ҳамда етим болаларни ижтимоий ҳимоя қилишга оид қонунчиликни янада такомиллаштириш масалалари муҳокама этилди.

Тадбирда ота-она қарамоғидан маҳрум ва етим болалар ҳуқуқларини ҳимоя қилиш, уларнинг таълим олиши, соғлиғини муҳофазалаш, ҳаётга мослашиши бўйича қонунчилик тарқоқ ҳолатда, яъни бир нечта қонунларда акс эттирилганлиги таъкидланди. Бундай болаларни ҳимоя қилиш борасида алоҳида яхлит қонун қабул қилинмаган. Шу боис, айрим ҳолатларда уларнинг таълим олиш, меҳнат қилиш, ҳатто уй-жойга эга бўлиш ҳуқуқларининг бузилиши ҳолатлари учрамоқда.

Депутатларнинг ўрганишлари чоғида, масалан, Тошкент шаҳрида 2016-2017 йиллар давомида уй-жойга муҳтож бўлган 118 та етим боланинг аризаси рўйхатга олингани, улардан 50 таси бугунги кунга қадар ҳам ҳал этилмагани аниқланган. Айрим ҳудудларда бундай болаларга ажратилаётган уйларнинг аҳволи яхши эмаслиги, эски ва нураб кетгани, кўп қаватли уйлардаги хонадонларнинг коммунал тизими носозлиги, яшаш шароити яратилмагани, шу жумладан, ижарага берилганларининг шартнома муддатлари тугаши билан чиқариб юборилиши, хусусийлаштириш мумкин эмаслиги қатор муаммоларни келтириб чиқармоқда. Бундай ҳолатларга Тошкент шаҳрида, Қашқадарё, Сирдарё, Сурхондарё, Наманган вилоятларида дуч келинган.

Айни муаммолардан келиб чиқиб, давра суҳбатида бола ҳуқуқларини таъминлаш соҳасидаги ижро ҳокимияти фаолияти устидан парламент ва жамоатчилик назоратини кучайтириш мақсадида қўмита томонидан Олий Мажлис ҳузуридаги Қонунчилик муаммолари ва парламент тадқиқотлари институти билан ҳамкорликда ишлаб чиқилган «Ота-она қарамоғидан маҳрум бўлган болалар ва етим болаларнинг ижтимоий ҳимояси кафолатлари тўғрисида»ги қонун лойиҳаси муҳокама қилинди.

Қонун лойиҳасида ота-она қарамоғидан маҳрум бўлган болалар ва етим болаларнинг алоҳида ҳуқуқлари кафолатланишини белгилаш, уларнинг таълим олиши, меҳнат қилиши, соғлиғини тиклаши, уй-жой билан таъминланиши ва бошқа ижтимоий хизматлардан фойдаланишига оид нормалар қизғин баҳс-мунозараларга сабаб бўлди. Энг муҳими, қонун лойиҳасида бундай болаларни ҳуқуқий жиҳатдан муҳофазалашда юридик хизмат ва суд ҳимояси каби тушунчалар киритилиб, янги механизм­лар жорий қилиш таклиф этилмоқда.

Тадбирда қонун лойиҳаси юзасидан бир қатор таклифлар илгари сурилди ҳамда уни янада такомиллаштиришга оид тавсиялар қабул қилинди.

 

Нурилло НАСРИЕВ,

ЎзА мухбири.


Фикр ва мулохазалар

Защита от автоматических сообщений

Сўнгги янгиликлар: