21.01.2017

ОЛИМЛАРИ ЭЪЗОЗЛАНГАН ЮРТДА

илм-фан ривожланади

Ўзбекистон илм-фани ривожига муносиб ҳисса қўшган олим Набихўжа Ғанихўжаевнинг хонадонини топиш унчалик қийин бўлмади. Заҳматкаш олимни ҳамма таниши, билиши, эъзозлашига гувоҳ бўлдим. Табаррук 100 ёшга кирган олим билан суҳбат давомида шуни англаб етдимки, илм борасида чекилган машаққат бир кун келиб, албатта ўз мевасини берар экан. Отахон ўзи ишлаган илм даргоҳлари, ҳамкасблари, устозлари ҳақида тўлиб-тошиб гапирди. Айниқса, у кишининг «илмий раҳбарим академик Ҳосил ­Фозилов ҳақида ҳам мақола ёзсангиз яхши бўлар эди», деган гапларидан қаттиқ таъсирландим.

Чунки ўз устозини унутганлар, қадр-қимматини жойига қўймайдиганлар ҳам, афсуски, йўқ эмас.

Набихўжа Ғанихўжаев олий ўқув юртини тугатиб, 1943 йилда Бўзсув ГЭСида инженер бўлиб иш бошлайди. У ҳам амалий, ҳам назарий ишларни биргаликда олиб боради. 1950 йилда академик Ҳосил Фозилов раҳбарлигида номзодлик диссертациясини ҳимоя қилади. Шундан сўнг Фанлар Академиясида катта илмий ходим, кейинчалик Энергетика ва автоматика илмий текшириш институтида директор лавозимларида фаолият кўрсатади. Унинг юзлаб илмий мақолалари, бир неча монографиялари Ўзбекистон энергетика соҳаси ривожига қўшилган муҳим ҳисса бўлгани бугун ҳам эътироф этилади.

Олим нафақага чиққач, фарзандлари, набира, эвара ва чевараларига илмий маслаҳатчи бўлиш билан бирга Юнус­обод тумани «Янгиариқ» маҳалла фуқаролар йиғинида маслаҳатчи, раис муовини вазифаларида 15 йилга яқин ишлади.

Набихўжа Ғанихўжаев оиласига кўпчилик «кичик академия» деб таъриф беради. Унинг фарзандлари ­Саидрасулхўжа ва Носир­хўжа Ғанихўжаевлар физика-математика фанлари доктори, профессор, бир қатор дарслик ва монографиялар ­муаллифи. Яна бир фарзанди Асқархўжа фан номзоди, набираси Камола иқтисод фанлари доктори илмий да­­ра­жасига эга бўлишган.

– Том маънодаги зиёли, педагог бўлиш учун илмий ишлар қилиш, шогирдлар тайёрлаш камлик қилади, оилани ҳам мустаҳкамлаш, фарзандларни муносиб тарбиялаш керак, – дейди ­Набихўжа Ғанихўжаев. – Бугунги ёшларга ҳавасим келади. Улар учун ҳамма эшиклар очиқ. Халқаро илмий анжуманларда қатнашиш, чет элларда мақолалар, китоблар чиқариш бизнинг авлод учун осон эмасди. Мустабид тузум даврида ҳар бир қадамимиз учун, ҳар бир айтмоқчи бўлган сўзимиз учун юқоридан рухсат олишга мажбур эдик. Бугун ҳаёт бошқача, имкониятлар беқиёс.

Мамлакатимизда юз бераётган ўзгаришлар, ислоҳотларни мунтазам кузатиб бораман. Бўлаётган хайрли ишларни кўриб, тўғриси, қани энди ёш бўлиб қолсайдим, деб энтикаман. Маҳалладошларимга, шогирдларимга, фарзанд­ларимга бошимиздан ўтган оғир ва мусибатли кунлар ҳақида гапириб бериб, ­мус­та­қил­­ликка етганимизга шукр қилишимиз кераклигини уқтираман. Бугун мен истиқомат қилаётган «Лабзак» маҳалласи кўплаб улуғ ­инсонларга ошён бўлган. Ҳаёт йўлларида жуда кўп яхши одамларга дуч келдим. Академик Яҳё Ғуломов ана шундай инсонлардан эди. У кишидан кўп яхшиликлар кўрганман, ўрганганман, ибрат олганман. Бугун ҳам ушбу олимнинг фарзандлари, набиралари келиб, мендан хабар олиб туришади.

Яқинда телевизордан Президент Шавкат Мирзиёевнинг олимлар билан учрашувини кўрдим. У кишининг сўзларини диққат билан эшитдим. Мамлакатимиз илм-фанини ўз елкаларида кўтариб келаётган заҳматкаш академикларимизнинг ҳурмат-иззати жойига қў­йилди. Қаранг, Президент олимларга қараб, нима керак бўлса, ҳамма ­шароитни яратиб бераман, деяпти. Бу эътибор илм-фан соҳасида меҳнат қилаётганларнинг ҳаммасини руҳлантирди, ғайратини оширди, деб ўйлайман.

– Мен ёшлар билан учрашувларда ҳар доим Набихўжа Ғанихўжаев оиласи ҳақида гапириб бераман, ­­­­– дейди академик Саидаҳрор Ғуломов. – Бу олимлар сулоласига кўпчилик ҳавас қилади. Бугун домланинг ишларини нафақат фарзанд­лари, балки набиралари ҳам давом эттирмоқда.

Олими эъзозланган ­мам­лакатда илм-фан ривожланади. Олимлар ҳамма замонларда ҳам жамиятни ҳаракатга келтирувчи, давлатни юксалтирувчи куч сифатида майдонга чиқади.

Дарҳақиқат, мамлакатимизда илм-фан ривожига катта ҳисса қўшган атоқли олим Набихўжа Ғанихўжаев хонадонидаги суҳбатдан сўнг бу ҳақиқат нақадар тўғрилигига яна бир бор иқрор бўласан киши.

 

Шаҳбоз САИДОВ,

«Ўзбекистон овози» мухбири.



DB query error.
Please try later.