09.05.2016

ОЛИС УРУШ ХОТИРАЛАРИ

Президентимиз ҳар йили Хотира ва қадрлаш кунида Иккинчи жаҳон урушида қатнашган, фронт ортида меҳнат қилган инсонларни эъзозлаш, ўтганларни эслаш, ҳаёт бўлганларнинг ҳолидан хабар олишдай эзгу ишлар барчамизнинг энг муқаддас фарзанд­лик бурчимиз эканлигини, бугунги куннинг қадрига етишимиз учун кечаги кунни унутмаслигимиз, тинчликни асраш ташқи таҳдидларга қарши кураш ғояси доимий шиоримиз бўлишини қайта-қайта таъкидлайди.

Дарҳақиқат, дориламон кунлар шукронаси, истиқлолимиз туфайли эришган ютуқлардан бахтиёрлик ҳисси ҳар бир юракда акс-садо бермоқда.

Бахтли ҳаёт неъматларидан баҳраманд бўлаётган фронт ва фронт орти қатнашчилари олис уруш хотираларини шундай эслайдилар:

Нурулла АБДУЛЛАЕВ, 1-гуруҳ ногирони, Қорақалпоғистон Республикасидан, 91 ёшда.

— Мен Хўжайли педагогика билим юртининг 1-курсида ўқиб юрганимда ҳарбий-спорт секциясига қатнардим. Вилоятлараро мусобақада мерганлик бўйича биринчи ўринни эгаллаб, бош совринга эга бўлдим. 1942 йилнинг март ойида дўстларим — Ўзраев Довумчор, Иван Ильиних, Григорий Юсупов билан бирга урушга олишларини сўраб, ҳарбий комиссиариатга ариза ёзиб бордик. Ўшанда ўн етти ёшли йигитчалар эдик.

Мени  2-Украина фронти полкининг биринчи батальонига взвод командири қилиб юборишди. Кейин рота командири бўлдим.

Харьковда бўлиб ўтган шиддатли жанг­ларда ярадор бўлиб, госпиталда ётиб чиқдим. Бир воқеа ҳеч эсимдан чиқмайди. Днепр дарёсини ҳужум билан кечиб ўтаётган пайтимизда, фашистлар тўртинчи маротаба мудофаа чизиғидан биз турган окопларгача бостириб келишди, қўл жангига киришиб кетдик.

Улардан бировини карабиннинг қўндоғи билан уриб қулатдим, шунда орқамдан бош­қаси ханжар санчди. Жон аччиғида қайрилиб, уни ҳам йиқитдим. Ханжарни елкамдан суғуриб олдим (ўша ханжарни бундан уч йил олдин ИИВ жангавор шуҳрат музейига топширдим). Шунда алоқачи келиб, вазифа бажарилгани, иккинчи мудофаа чизиғига чекинишга топшириқ бўлганини айтди. Артиллерия ҳужуми бошланиб, фашистлар улоқтириб ташланди.

—      Жонингга ким оро кирганини биласанми, — сўради алоқачи. — Ҳамюртинг, артиллерия қисми командири лейтенант Рустам Муҳаммедов!

Мени госпиталга олиб кетишди. Муҳаммедов билан бир йилдан кейин танишиш насиб этди.   

1945 йил 2 майда Рейхстаг деворида «Лунёв Михаил. Каракалпакистан», деган ёзув бор экан. Унинг ёнига мен ҳам «Н.Абдуллаев. сын Ходжейли», деб имзо чекдим. Fалабадан кейин 1948 йилгача «Кўринмас фронт» зобити сифатида халққа тинчлик бермаётган бандерачиларни, «Ўрмон биродарлари» деб ном олган бандитлар гуруҳини тугатиш билан шуғулландик.

Тинч ҳаётга қайтиб, аввал Қорақалпоғистон Республикаси Ички ишлар вазирлигида, кейин прокуратура, адлия вазирлигида турли вазифаларда ишладим. Бир инсон умрини яшадим. Тилагим — фарзандлар, ёшлар, невара-чеваралар ҳеч қачон урушни кўришмасин, бу тинч ҳаётнинг қадрига етсинлар, дейман.

Рўзи ЭРГАШЕВ, Сурхондарё вилоятидан, 83 ёшда.

— Болалигим Пастдарғом туманидаги Катта найманча қишлоғида ўтган. Уруш йиллари бир бурда нон топиш ҳам қийин эди, ўқишни ташлаб, 10-11 ёшдан ҳўкизларга омоч тиркаб ер ҳайдардик, чигит экардик, ғўза қатор ораларига ишлов берардик, пахта терардик. Хаёлимиз фронт­да эди. Биз қанча кўп меҳнат қилсак, ғалабага шунча ҳисса қўшамиз, деб ҳисоблардик. Кеча-кундуз меҳнат қилардик. Баъзан икки-уч соатгина ухлаб олардик. Эркаклар урушга кетган, аёллар ва болалар далада ишлардик. Урушдан ке­йин мактабни тугатгач, Қишлоқ хўжалиги институтида ўқидим. Бир умр қишлоқ хўжалиги соҳасида меҳнат қилдим.

Бир куни районга чақириб, қўлимга қандайдир ҳужжат тутқазишди. Қарасам, 1942 йилдан фронт орти иштирокчиси сифатида колхозда ишлаган, деб ёзилган ҳужжат экан. Кўзимдан ёш чиқиб кетди. Шунчалик қадримни баланд қилган давлатимизга, Президентимизга раҳмат. Инсонни шунчалик улуғлайдиган, кексаларига иззат-ҳурмат кўрсатадиган мамлакат, халқимиздай меҳр-оқибатли халқ дун­ёда йўқ. Илоҳим, ҳеч қачон ҳеч кимдан кам бўлмайлик, юртимиз доим тинч, ҳаётимиз бундан-да фаровон бўлсин.

 

Нуруллоҳ ДОСТОН

ёзиб олди.



DB query error.
Please try later.