Охирги сонда



Кўп ўқилган мақолалар



Долзарб мавзу



Мақолалар архиви

«    Dekabr 2018   
Du Se Cho Pa Ju Sha Ya
26 27 28 29 30 1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31 1 2 3 4 5 6
13.06.2015

САҲНАДА – АЛДАНГАНЛАР ҚИСМАТИ

Республика Ёш томошабинлар театрида таниқли драматург Шуҳрат Ризаев ва ёзувчи Абдуқаюм Йўлдошев қаламига мансуб «Залолат» драмасининг жамоатчилик кўриги бўлиб ўтди.

...Тун. Одамнинг юрагини увуштирадиган даражадаги сукунат. Саҳнада дугонасининг туғилган кунидан қайтаётган Дилафрўз (актёр Ирода Мирзаева). Унинг йўлини иккита йигит тўсиб чиқиб, тегажоғлик қила бошлайди. Тўсатдан ҳижобда пайдо бўлган аёл — Феруза (артист Зебинисо Қодирова) қизни йигитлардан гўёки «қутқариб олиб», уйига кузатиб келади.

Воқеалар ривожида Феруза она-болани авраб, қизга ҳижоб кийгизади, уни ўқиш баҳонаси билан хорижга танфурушликка жўнатади. Дилафрўз минг машаққатлар билан қайтиб келгач, ҳижобдаги Феруза, одам савдоси бошида турган ўгай отаси Амрилло (артист Йўлдош Эрматов), онаси Ойша (Ўзбекистонда хизмат кўрсатган артист Шамсиқамар Мансурова) ва «йўлтўсар» йигитларнинг кирдикорлари фош бўлади.

Спектакль давомида юракни тўлқинлантирадиган саҳна кўринишлари асосий томошабинлар — коллеж ва лицей ўқувчилари ва бошқалар томонидан олқишланиб турилди.

— Ҳозирги давр ёшлари руҳиятига таъсир этадиган асар ёзиш қийин, — дейди асар ҳаммуаллифи Абдуқаюм Йўлдошев. — Лекин мавзу долзарблиги ва театр раҳбариятининг таклифи туфайли Шуҳрат ака билан кўп изландик. Қисмати шу спектаклда намойиш қилинган аёлларникига ўхшаш хотин-қизлар билан суҳбатлашдик, суд ҳукмларини кўриб чиқдик, образларни муҳокама қилдик. Драманинг учинчи вариантини театр раҳбариятига ўқитиб, маъқуллатиб олдик. Лекин бундан кўнглимиз тўлмай, асарни янада мукаммаллаштириб, тўртинчи вариантини актёрларга тақдим қилдик.

Улар ўз ишига масъулият билан ёндашганликлари туфайли уч ойлик репитициядан кейин мана, ниҳоят, театрга таклиф қилинган мухлислар, талаба-ёшлар спектаклни таъсирланиб, ҳаяжонланиб томоша қилишди. Бу кундалик ҳаётимизда, ёнгинамизда рўй бераётган одам савдоси қурбонлари фожеаси ҳаммага таниш манзара ва уни саҳнада ижро этишда сохталикка йўл қўйиб бўлмайди. Ўйлайманки, театрнинг ёш актёрлари бунинг уддасидан чиқишди.

— Мавзу долзарблиги шу даражадаки, бугун дунёда инсон маънавиятини хавф-хатарга қўядиган, таназзулга бошлайдиган воқеа-ҳодисалар интернет макони орқали бизга ҳам кириб келяпти, — дейди драматург Шуҳрат Ризаев. — Одам савдоси, ёш қизларни алдаб хорижга танфурушликка олиб кетишлар, уларни мажбурлаб, турли йўллар билан қўрқитиб, ўз манфур йўриғига юритишлар кўз ўнгимизда содир бўляпти. Ёшларни ана шу фожеалардан огоҳ қилиш, уларни ҳушёрликка даъват қилиш, соғлом турмуш тарзи, маънавий иммунитетини мус­таҳкамлаш учун ёзилган асар бу.

Режиссёр Гулруҳ Нажидова томонидан саҳналаштирилган спектаклдаги яна бир янгилик — бу бир кўринишдан иккинчи кўринишга ўтишда воқеалар шунга мос тарзда танланган мусиқа ҳамда саҳнага ўрнатилган мониторда намойиш қилинадиган тасвирлар воситасида тўлдирилганлигидадир. Бу ижодий ёндашув томошабинда воқеалар ҳақида тўла тасаввур ҳосил қилишга имкон беради ва саҳна кўринишлари муштараклигини таъминлайди.

— Спектаклда Дилафрўзнинг севгилиси Илёс ролини ўйнадим, айтиш мумкинки, бу мен учун ўзига хос катта синов, имтиҳон бўлди, — дейди актёр Улуғбек Рустамов. — Чунки илгари «Пашша — ойимпошша» спектаклида суварак, «Шум бола»да банги ва шунга ўхшаш комик ролларни ижро этиб келганман.

Бу ролни ижро этиш учун кўп изландим, ўсиб келаётган ёшларнинг психологиясини ўргандим. Уларнинг талаби нима, спектаклда намойиш қилинган шароитда ўзини қандай тутиши мумкин, бундай ҳолатларга муносабати қандай ва умуман нимани қадриятлар мезони деб ҳисоблайди?

Битта мен эмас, барча актёрларимиз ана шу вақт мобайнида ёшлар характеридаги жуда кўп жиҳатларни ўзлаштирдик ва бу спектаклнинг муваффақиятли, табиий ҳамда таъсирли чиқишини таъминлади, деб ўйлайман. Буни залда янграган ол­қишлардан ҳам билса бўлади...

— Менимча, аввало асар ҳаётий воқеалар асосида ишонарли тарзда ёзилган, иккинчидан, мавзу ёшларимизни ҳар хил ёт оқим ва бало-қазолардан огоҳ этишга қаратилган, — дейди Ўзбекистон Миллий университети журналистика факультети 3-босқич талабаси Чарос Низомиддинова. — Ёш актёрларимиз ролларни жуда берилиб ижро этишди. Улар кулганда биргалашиб кулдик, йиғлаганда қўшилиб йиғладик. Жуда яхши чиқибди, ҳаммаларига раҳмат!

—  Бу спектаклни томоша қилишга фақат лицей ва коллежларнинг ўқувчи ёшлари эмас, турли ёшдаги мухлислар ҳам келишяпти, — дейди театр адабий бўлими бошлиғи Азиза Хуррамова. — Декорациялар ҳам ўзига хос танланган, воқеалар изчил ривожида ортиқча гап-сўз, сунъийлик йўқ. Саҳна кўринишлари ўзгариши янграётган мусиқа фонида, актёрлар хатти-ҳаракатида изоҳланади...   

Бу асар ҳақида ҳали мутахассислар, жамоатчилик ўз фикрини айтади албатта. Аммо бир масалада кўпчилик фикрдош бўлиши аниқ. Ёшлар онгини эгаллашга қаратилган хуружлар, хусусан одам савдосига ўхшаш бало-қазо кучайиб бораётган бир шароитда бундай спектакллар жуда зарур. 

 

Нуруллоҳ ДОСТОН



DB query error.
Please try later.